Wróciliśmy! Cisza wyborcza skończona, a my wpadamy z nowym odcinkiem Brew!
W tym odcinku:
🎉 Dziękujemy za 1000 subskrypcji! Mówimy o tym, co dalej i jakie szalone plany mamy na 100 tysięcy... Będzie się działo!
🤖 AI Agenci i Nowe Protokoły: Zagłębiamy się w świat protokołów Agent-to-Agent (A2A), dyskutujemy o ich przyszłości i porównujemy z MCP. Czy "AI agent" to tylko kolejny buzzword?
📱 Nowości na iOS: Sprawdzamy, jak radzą sobie popularne aplikacje (Raycast, Granola) w wersji mobilnej i czy mają szansę na sukces na iPhone'ach i iPadach.
🎨 Midjourney i Produktywność: Omawiamy nową funkcję Omni Reference w Midjourney, która może zrewolucjonizować tworzenie grafik i uczynić je bardziej przewidywalnym.
🍎⚔️ Epic vs Apple - Finał Sagi? Gorący temat batalii sądowej między Epic Games a Apple o prowizje w App Store. Co oznacza ostatni wyrok dla deweloperów, konsumentów i samego Apple?
💳 Stripe - System Operacyjny Finansów? Analizujemy najnowsze zapowiedzi Stripe, w tym konta finansowe oparte na stablecoinach, AI w płatnościach i funkcje orkiestracji. Czy Stripe staje się "AWS dla finansów B2B"?
🦉 Duolingo i AI w Edukacji: Przyglądamy się, jak Duolingo wykorzystuje modele językowe (LLM) do tworzenia nowych kursów i czy przekłada się to na jakość nauki. Czy "AI-first" to zawsze lepsze?
🚗 Tesla, Elon i Rynek EV: Komentujemy ostatnie zawirowania wokół Tesli, spadek sprzedaży, kwestie jakości (Cybertruck!) i konkurencję ze strony chińskich producentów jak BYD.
👁️ WorldCoin - Tożsamość i Krypto: Powracamy do tematu WorldCoin Sama Altmana. Dyskutujemy o skanowaniu siatkówki, pomyśle uniwersalnego dochodu i kontrowersjach związanych z prywatnością i regulacjami. Zmieniliśmy zdanie od ostatniego razu?
📖 Rozdziały: 00:00:00 - Intro 00:02:34 - Agent2Agent - Google+Microsoft 00:08:14 - Raycast i Granola na iOS 00:10:45 - Midjourney kontratakuje 00:13:10 - Substack: Live Broadcast 00:17:39 - Epic vs Apple: 4 Lata Walki 00:31:31 - Nowa Platforma Finansowa - Stripe 00:47:52 - LLMy w służbie EduTech: Duolingo 00:55:47 - Świat Elona - Nowy Sezon 01:06:17 - Worldcoin wchodzi do USA 01:22:24 - Outro
Zacząłem nową debatę prezydencką. To był feature, z którym było inne pod... Miałeś kompletnie inną opinię wtedy. Zmieniłem swoją opinię, dokładnie tak. Eee... Może być. Nie przejmuj się, nie przejmuj. Fake news media. Jeszcze nie. Ja latałem wtedy do klientów, nie? Jak się kupuje samoloty i takie rzeczy. Jasne. Pierwszy tysiąc trzeba ukraść, a drugi to już sami dołączać. Miliardowego, panie, miliardowego. O, ależ powiedział. Mark my words. Ale, mój drogi, kurs, a sprzedaż. I takim cichym, czarnym koniem. Etymoidą. Nie ma. Spapralito, tak, zupełnie. O, taki sobie. Hell yeah. Dobrze było.
Jeden. Sebastian się spytał, czy puszczać start. Puściłeś? Kliknąłem. Tak wyszło. Dzień dobry, Sebastian puścił start. Ja wróciłem z wakacji, jak zawsze, stąd nowe tło. Chłopaki pracowali w tym czasie, jesteśmy znowu na tzw. antenie w Nowym Bruchu. No, dzień dobry. Gratulujemy anonimowemu, tysięcznemu użytkownikowi YouTube'a. Ha, ha, ha. Ale tak, przybiło nam tysiąc dzięki wszystkim, którzy się dołożyli. Oczywiście nie zatrzymujcie się, dawajcie dalej, znajomym ten. Pierwszy tysiąc trzeba ukraść, a drugi to już sami dołączacie. Właśnie, zobaczymy, czy algorytm Google'a nas zauważy. Bo ja mam taki sekretny plan, że będziemy żyć z reklam, których nie włączyliśmy, ale zobaczymy. Powinien być błąd taktyczny. Powiedzieliśmy, że zaczynamy nowy odcinek Bruch, a powinniśmy powiedzieć, że zaczniemy nową debatę prezydencką, Bo debaty się ostatnio oglądało. Trzech facetów będzie tu gadać, jak debatują. Stop, stop. Ja widziałem kawałek wczoraj... Stop. To już wiadomo, kiedy nagrywamy. Padły kilka deklaracji, jeżeli chodzi o ten tysiąc, że coś zrobimy, to pomyślimy, co zrobimy, a ogłosimy niedługo.
Druga była taka, że jak przekroczymy 100 tysięcy i dostaniemy tabliczkę, to ją na scenie pokroimy. Więc słuchajcie, 100 tysięcy i na scenie będzie krojenie. Widziałem taki kanał, w którym facet z synem przekrawa rzeczy na pół. Serio, jest taki kanał, bierze dowolną rzecz i przekrawa na pół. Jak dostali tabliczkę na 100 tysięcy, to też ją przekroili po prostu. To, jeżeli chodzi o wiadomości parafialne, ale ten, tak jakby tydzień się nie skończył, więc lecimy. Co się ciekawego wydarzyło, jak mnie nie było? Ja mam dość szybciutko jedną rzecz, Bo to jest to, że żyjemy w ciekawych czasach, jeżeli chodzi o rozwój nowych protokołów i technologii. Czyli agent to agent, który na początku był protokołem, który Google zaproponował. I chodzi o to, żeby niezależne agenty mogły odkrywać swoje istnienie, można by powiedzieć, negocjować współpracę i żeby mogły wymieniać komunikaty między sobą. Więc to była inicjatywa Google. I teraz bardzo ciekawie, Bo Microsoft ogłosił oficjalnie, że przyjmuje i będzie współrozwijał protokoł 8-Way, jak się ładnie on nazywa, więc wróżymy mu dużą przyszłość i prosimy, żeby zapoznać się dla osób, które to dotyczy, czyli szczególnie, jeżeli chodzi o dostawców agentów,
tak naprawdę w przyszłości o adopcję w korporacjach i tak dalej, i tak dalej. Teraz może tytułem wstępu, zanim jeszcze oddam Wam głos, to jest, co to jest 8-Way i jak to się ma? Słuchajcie, no wiadomo, że niedawno świat podbił pół roku temu MCP, czyli jest to protokół do tak naprawdę dostępu modeli agentów do narzędzi i danych. 8-Way to jest kolejny protokół, czyli tak naprawdę komunikacja agent to agent, dokładnie rzecz biorąc. One są w troszeczkę innych warstwach, można by powiedzieć, troszeczkę inaczej podchodzą do tożsamości, do warstwy transportu, bezpieczeństwa, będziemy mogli o tym porozmawiać. I także też inne troszeczkę firmy może stoją za nimi i je wspierają. Więc taka ciekawostka, polecam się zapoznać, będzie się na pewno działo, więc to jest ciekawe. No i teraz pytanie, co o tym myślicie? Nie, tylko kilka szybkich hot take będzie, tak?
Czyli MCP, vibe coding, agent to agent, boring enterprise, tak? Nie umiesz to marketingować. Nie, ale to, tak wiesz, pomyślałem, mam MCP, ale one się nie wykluczają, one raczej się uzupełniają, ale tak sobie pomyślałem, MCP, vibe, każdy, kto robi cokolwiek w tej chwili, to MCP, vibe coding, agent to agent, boring enterprise. Teraz uważnie, Bo będzie wysyp ekspertów od A to A. Tak, i uwaga, ja uważam, że to fajny ruch w ogóle, Bo to gdzieś tam jest potrzebne, zobaczymy, czy ktoś dołoży płatności krypto, ale żeby była counter baga, wczoraj robiłem przegląd newsów po powrocie z jakiejś większej nieobecności i rzucił mi się w oczy taki artykuł, Even A16Z, czyli ten piękny VCs, say no one really knows what an AI agent is. I on się bardzo ładnie zaczyna. Buzzwords that are stretched to the point of being meaningless are as old as the tech industry itself. The top current one is AI agent or its variants like agentic.
Absolutnie, słuchajcie, mieliśmy big data, mieliśmy machine learning, mieliśmy krypto, a teraz mamy AI agent. Na poważną, zanim Sebastian coś dopowie, ja jestem fanem protokołów, więc jak wystandaryzują to i zrobią z tego jakiś sensowny protokoł i ludzie go będą używali, to bardzo dobrze. Ja jako swój mały snag to w temacie protokołów trochę z boku, ale podrzucałem Wam nawet w trakcie tego tygodnia, kiedy mnie nie było i nie miałem dostępu do internetu, że ludzie zaczęli tworzyć BlueSky bez BlueSky, właśnie jeżeli chodzi o protokoły. I dlatego ja jestem fanem protokołu, Bo kilka razy o BlueSky rozmawialiśmy. No i jak stworzył się protokoł ATProto, no to ludzie doszli do wniosku, fajnie, że jest aplikacja BlueSky, ale my chcemy ją mieć na własnych warunkach. No i jako, że to jest protokoł, to mogli to zrobić. Więc jak to jest agent to agent i to faktycznie będzie protokoł, to jest fajne, Bo to żyje bez tych dużych techów. Absolutnie, to jest na pewno redukcja vendor locków na przyszłość. To nie jest to, o czym powiedziałeś, Tomek, on tam złapał trochę trakcji, m.in. ze względu na to, że to była jakoś zaraz po autyczu BlueSky, a kiedy BlueSky nie działał przez parę godzin, to się okazało, że taki zdecentralizowany, a tylko na jednej firmie tylko wisi.
Ale wiesz, ludzie siedli, zdecentralizowali, zaimplementowali i okazało się, że bez krypto i bez blockchaina zadziałał zdecentralizowany protokoł i że ludzie hostują własne feedy, które są widoczne gdzieś. I to jest właśnie magia protokołu. Ja nie mam jakiejś wam wielkiej opinii na temat tego agent to agent. Ja też jeszcze nie. Poczytałem głównie marketing przede wszystkim, a jak się czyta marketing, no to wiadomo. Nie zagubiłem się w Sam protokuł. Rzeczywiście widziałem, że to podobno niby uzupełnia MCP, ale ja widziałem te statementy tylko od Google, a nie widziałem je od kogokolwiek, kto by coś na tym zrobił. Bo to jest tak naprawdę świeży news i słuchajcie, wykłada przyszłą drogę dla tworzenia faktycznie architektur agentowych. Widziałem fajny artykuł, który możemy podlinkować na temat analizy technicznej MCP i jak ten protokół można poprawić. I to był ciekawy artykuł, moim zdaniem. O, to dobre. Tak, tak, tak. Ja jeszcze jestem gdzieś tak mniej więcej w połowie tamtych uwag, Bo te uwagi czasami są bardzo niskopoziomowe. A artykuł jest dosyć długi, więc możemy go podlinkować. Więc jak ktoś chce się tym zainteresować, to zapraszam. Możemy też podlinkować. Jest, słuchajcie też, od razu już się pojawiają badania z Cloud Security Alliance.
Jak można poprawić A2A, jeżeli chodzi o bezpieczeństwo. Bo umówmy się, to będą protokoły do całkowicie autonomicznych systemów. Więc tutaj patrzycie się pod agenta, eksploitowanie agentów, myślę, że to jest przyszłość. Więc dużo ciekawych rzeczy się dzieje. Jeżeli ktoś całkowicie omija ten temat, polecamy chociażby liznąć i zapoznać się, co tam ciekawego się w przyszłości będzie działo. Dobrze, Sebastian. Jeżeli chodzi o moje snaky, to ja przyjemnie dam inną konwencję w tym tygodniu, Bo to będzie mniej snak, a bardziej taki ekspres. Czyli kilka krótkich rzeczy, kilka krótkich update'ów, które, moim zdaniem, są interesujące. Pierwsze z nich dotyczy dwóch aplikacji, które są bardzo popularne i pojawiły się ich wersje na iOS-a. Do tej pory one były przede wszystkim na Maca, na macOS-a, teraz są też na iOS-a. Mówię o Raycastie i mówię o Granoli. Raycast to jest ta nowoczesna alternatywa dla Alfreda, czyli taki po prostu launcher aplikacyjny. Niech rzuci kamieniem piersi, kto z niego nie korzysta, Bo generalnie nie wiem, czy tu wszyscy we trzech korzystamy, ja akurat korzystam.
Ja nie korzystam, jak jestem na Windows, to nie korzystam. Ale jest już, będzie teraz Raycast na Windows również. Ale na razie nie korzystam. Natomiast Granola to jest aplikacja do robienia transkrypcji waszych spotkań, ale taka, która bardzo łatwo integruje się z każdym softem, gdzie nagrywacie te spotkania czy nagrywacie podcasty, dlatego że ona działa jako taki standalone proces na waszym Macu. I teraz to, co jest ciekawe, dlaczego o tym mówię? Mówię o tym, dlatego że to są dwa produkty, które odniosły spory sukces i teraz nagle pojawiają się na iOSie. I co? I moim zdaniem flop. I moim zdaniem cały czas ten Sam pomysł, tylko na trochę innej platformie, na platformie mobilnej, w tym przypadku nie daje tego samego value proposition. Niech każdy sobie oceni Sam, jeżeli jesteście zainteresowani, jeżeli na przykład korzystacie przede wszystkim z Raycasta, on jest tu bardziej popularny, to możecie sprawdzić i też jestem bardzo ciekawy waszej opinii. Ja mam akurat takie mocne skrzywienie produktowe i takie rzeczy mnie bardzo interesują. Czyli która aplikacja ma szansę zaklikać, która nie? To nawet jak o tym mówisz, nie? Znaczy do Granoli mam tylko jedną taką uwagę, Bo chciałem spróbować, ale ja nie używam Google'a i się okazało, że po prostu nie mam do czego go użyć, nie?
Ale na ta wersja na macosie ja sprawdziłem, to da się tam też zrobić coś takiego, że robisz sobie własne napisy głosowe w stylu Otera i też da się jest dla nich... Okej, dobra, to spróbuję. Jest to surowe, ale jest. Nawet jak o tym mówisz, nie? To ja na iOSie nie widzę kompletnie potrzeby używania tego, nie? To jest tak jakby w ogóle nie czuję ekscytacji z tą podróżą, że zainstalujesz array i kasta na tym. Ja nawet synowi udostępniałem mojego Maca, jak byliśmy gdzieś tam wyjechani i mówiłem, ktoś pyta, jak tutaj coś włączyć, Bo nie korzystał wcześniej. Ja mówię, wiesz, może ten command spacja to wszędzie zadziała, na każdym Macu, ale to jest tak bez sensu, że obok masz ten option spacja i używaj tego. Ale na iOSie w ogóle nie czuję po co ja miałbym tego używać, nie? Ciekawe dla mnie były te próby właśnie sprzedania tego, czyli jak oni to marketują, jak oni to przedstawiają, chociażby na wideo promocyjnych. I od razu było widać, że to, moim zdaniem, nie chwyci. Ale to już niech każdy sobie wrobi opinię Sam. Inna ciekawa nowość, którą widziałem, to jest, ja jestem jako jeden z nielicznych chyba jeszcze fanów Meet Journey, Bo chyba już wszyscy po tym, jak stała się używana giblifikacja poprzez upełnione jajowe modele, to już odpuścili w ogóle po co jakieś osobne modele do grafiki.
No więc ja jestem fanem Meet Journey. Oni ostatnio przez chyba półtorej roku nie wypuścili dużego modelu. Dopiero siódemka się pojawiła jakoś niedawno. Ale ostatnio kilka feature'ów, które się pojawiły, łącznie chyba z lajerami, o których mówiłem wcześniej, są niezłe. I teraz jeszcze pojawił się Omni Reference, który jest naprawdę fajny. I to jest jeszcze kolejny krok do przodu, jeżeli chodzi właśnie o to, aby identyfikować byty na tych zdjęciach. Na zdjęciach, na wygenerowanych obrazach. Tak, żeby potem odnosić się do jednego i móc je wstawiać w zupełnie inny kontekst. Ja tego, czego jeszcze nie robiłem z Omni Referencem, to jeszcze nie robiłem z komplikowanych promptów, gdzie używałbym kilku referencji naraz. Czyli wyobraźcie sobie, że konstruujecie scenę z kilku stworzonych na przykład wcześniej postaci, czyli na przykład przedmiotów. Dlaczego o tym mówię? Nie tylko, że to jest bajer, ale słuchajcie, to jest już faktycznie productivity feature. Dlatego, że w ten sposób możemy faktycznie budować znacznie bardziej przewidywalną scenę z gotowych asetów, z gotowych aktorów, z gotowych postaci, kilku w różnych setupach. To jest coś, co wcześniej te poprzednie modele bardzo się gubiły. Jeżeli już chcieliśmy powiedzieć, że okej, wstawmy tutaj trzy osoby, ta pierwsza z tyłu ma mieć włosy takie, a takie, ma być niska, wysoka, to on już totalnie to mieszał, bez względu na to, jaką tam siłę tego modelu żeśmy wykorzystywali, ile tych kredytów żeśmy zapakowali.
Ten Omni Reference jest tutaj trochę game changerem. Tak, ja go narazie wykorzystywałem dla kilku prostych przypadków. Fajnie to działa. Niektóre feature'y z modeluszu z tego niestety nie są dostępne. Moim zdaniem oni to uzupełnią po czasie. Natomiast fajny krok. Fajny krok do takiego praktycznego wykorzystania właśnie modeli graficznych. Nieplanowany challenge dla Sebastiana. Na następnym brew pokażesz obrazek z trzech nagrywających podcastów wygenerowanych w mid-term. Hell yeah. Nie gibi. W pokoju owalnym. Nie gibi. Ooo, stary, ale ja siedzę za biurki. Podpisujesz te tarfy kolejne. Widziałem wczoraj, że to tylko taki w trend będzie hejterski, ale widziałem, że prezydent zrobił event podpisywania executive order, odpowiedział na wszystkie pytania i wyszedł bez podpisania tego executive order. Musiał się wrócić. Bo jak tak dobrze poszło, to potem można to zdyskontować jeszcze raz. Anyway. I ostatnia rzecz. Bardzo ciekawa dla nas. Słuchajcie, Bo jak pamiętacie, kiedy my żeśmy zaczynali nagrywać Coffee jeszcze też w postaci przede wszystkim tych żywych spotkań na żywo, to na początku chyba był pomysł, żeby to robić na Clubhouse'ie.
Bardzo szybko my się od tego Clubhouse'a odbili, więc poszliśmy w Twitter Spaces. Zależało nam o tej interakcji, na tym, żeby to było na żywo, na niskiej barierze wejścia, dlatego żeśmy zaczęli od formatu audio only. I co? I potem się okazało, że nie ma platformy, Bo Clubhouse nie przeżył tego. Nie ma. Inne platformy typu ERCHA to okazało się czymś innym albo w ogóle nie chwyciły i zniknęły. Znaliśmy z tym Twitter Spaces jak z Zabłocki... Na myble. Tak, dokładnie. No i koniec końców wylądowaliśmy przede wszystkim na YouTubie, chociaż staramy się streamować na różne miejsca. I słuchajcie, okazuje się, że być może jednak będziemy mieli The Way Out, dlatego że firma Substack, która moim zdaniem jest jednym z największych winnerów, jeżeli chodzi o takie content creators, komercjalizację tego... I takim cichym czarnym koniem. Tak, tak. Obok Ghosta, ale moim zdaniem idzie znacznie lepiej od Ghosta jednak. To Substack po cichu wypuścił w wersji alfa takie live broadcasty w wersji wideo, a teraz również w wersji audio.
I można teraz to wypróbować od niedawna, od paru dni, właśnie również w wersji audio i również ze znacznie niższym progiem wejścia. Bo wcześniej trzeba było mieć 100 płacących subskrybentów swojego Substacka, co już dla ludzi, którzy po prostu chcą przetestować platformę, no to było raczej niekoniecznie realne. A teraz trzeba mieć przynajmniej 10 free, czyli niekoniecznie płacących. Trzeba mieć 10 znajomych, którzy się zgadzają tam kliknąć subscribe. Więc moim zdaniem Substack idzie w bardzo dobrym kierunku, Bo jednak ten demand na to, żeby faktycznie móc swój jakiś content udostępniać, mieć te interakcje z publiką i tą publikę zapewniać sobie przez swoją platformę, a nie outsourcować tego do Google'a i jego algorytmu na YouTubie, to moim zdaniem ten, kto to wygra i ten, kto to zrobi dobrze, to rzeczywiście jest bilion dolar biznes. Ja trzymam kciuki. Tak, tak. Ja tylko powiem, Bo my używamy Ghosta, dlatego że było łatwo nam zsetupować kiedyś tam szybko. I w ogóle ja jestem fanem Ghosta, z tego powodu, że możesz go samemu hostować.
A może Substack to jest druga? Ale ja powiedziałem, że Substack jest takim cichym czarnym koniem. Ja wiem, że Sebastian, Ty dużo używasz. Kiedyś powiedziałeś, że nawet Substack stał się twoim głównym go-to doniosów. Ale bloger mam na gości. Ja też. Bo właśnie ja złapałem się na tym, że coraz częściej czytam Substacka po prostu i przyglądam też ten timeline, który tam jest, interakcji i takie rzeczy. I powiedziałem, że oni są cichym czarnym koniem, Bo to nie jest firma, o której wszyscy krzyczą, mówią i tak dalej. Ale jak ktoś ma coś do zrobienia faktycznie, Bo ja nawet w zeszłym tygodniu komuś radziłem, Bo się pytały, jak mam zarządzić dostępem. Chciałbym publikować swoje treści, ale w bardziej kontrolowany sposób, Bo tutaj to jest chaos. To akurat było na LinkedIn. A ja akurat mam takiego kolegę, który poszedł w tę stronę, powiedziałem, OK, to Substack jest tą siłą napędową. I się okazało, że ten Substack po prostu działa. On przyciąga tych ludzi, działa ten mechanizm. Ja czytam kilka polskich newsletterów, które urosły. Taki jeden, to Azar rekomenduje, jest Przemysław Gerszman, pisze jakieś 52 notatki, Robert Dietrich, finansowy taki newsletter.
Oni mają po kilkadziesiąt tysięcy ludzi tam w Polsce. Stary, duże firmy typu The Free Press, Barry Wise, który tam już ponad milion tych subskrybentów też jest na Substacku. I naprawdę świetnie działa. I z takich jedynych newsletterów, które ja czytam, korzystam, który nie jest na Substacku, to jest tylko Quillet został. A poza tym... Taka ciekawostka, to już Wam powiem. Zobaczcie, jakbyśmy kilka lat temu o tym rozmawiali, to byłby Medium w rządzie. Medium, to był, tak, to zniknęło kompletnie. To jest w ogóle niesamowite. Taka ciekawostka. Ale ja powiem dlaczego według mnie, Bo Medium za bardzo wymusza założenie konta, monetyzację i tak dalej. Tam po prostu nie da się przeczytać artykułu jednego, żeby Cię nie opluli załóżką. Z papralita, tak, zupełnie. Tak, tak, tak. Substack? Nie płaciliście nam za tą rozmowę, ale wstecznie chętnie przyjmiemy benefity. Mamy tysiąc eksponentów. Trzynastu. Poprosimy naklejki. Słuchajcie... Gdybyście chcieli... Zaczekajcie. Gdybyście chcieli, ludzie, nasi kochani słuchający, żebyśmy jednak przenieśli się na Substacka, Bo go używajcie, to napiszcie w komentarzach. Może tego ghosta przeniesiemy.
A co? No dobrze. Lecimy. Tematów jest dużo. Zacznijmy od tematu dużego, Bo co tam się będzie... Miliardowego, panie, miliardowego. Epic. Fortnite wraca do Stanów. To ja może zrobię zaczyn. i wiem, że już w dokach startowych jesteście, żeby to skomentować. Cała historia zaczęła się pięć lat temu, prawie dokładnie, ponieważ pewnego dnia, 13 sierpnia 2020, Epic wprowadza Fortnite, Fortnite Alternatywy System Płatności, czyli próbuje ominąć 30% prowizji Apple'a. Apple w ten Sam dzień, bez ostrzeżenia, usuwa aplikację z Apple Store'a. I w następnych dwóch tygodniach Epic składa pozew antymonopolowy w Kalifornii. Przewijamy, Bo po drodze dzieje się bardzo dużo. Pierwsza instancja mówi, że Apple generalnie wygrywa 9 z 10 zarzutów, ale przegrywa ten najważniejszy i zaczyna się batalia sądowa, która jest wyceniana dla Epica.
Jeżeli chodzi o to, w czym straciło, ile musiało zapłacić prawnikom, słuchajcie, co najmniej miliard dolarów. No i kolejny wynik, odniesienie się, kolejny wynik, to już jest. kolejna rozprawa sądowa 2023. Sąd podtrzymuje wyrok, podtrzymując, że Apple narusza prawo stanowe. Sąd najwyższy później USA odrzuca wnioski obydwóch stron o rozpaczenie sprawy i kończy batalię apelacyjną, czyli tak naprawdę ten zakaz konkurencji, powiedzmy, wynik antymonopolowy jest utrzymany, czyli Apple nie może. pobierać tych opad, słuchajcie, i ma przywrócić Fortnita. No i później dzieje się tak, że Apple. nie robi tego w pełni, cały czas obciąża transakcje zewnętrzne prowizją 27% i pokazuje tzw.
scare screens, czyli wprost straszy użytkowników, że nie wie, co to są za strony, nie może obiecać, że to jest wszystko bezpieczne itd. Epic wnosi o rażące lekceważenie nakazów sądowych i wnosi o ukaranie Apple za pogardę sądu. I dwa tygodnie temu pada ostatni wynik, czyli sąd stwierdza, że Apple umyślnie narusza wyroki sądu, jeżeli chodzi specjalnie o tę opłatę dodatkową 27% i ekrany ostrzegawcze. I co więcej, sędzia kieruje sprawę do prokuratury federalnej w sprawie możliwego. krzywoprzycięstwa wiceprezesów finansowych Apple'a i ciekawie się to wszystko zaczyna rozwijać. Epic ogłasza w tym momencie rychły powrót Fortnite'a. i z prowizją maksymalnie 12%, a konkurencja zaciera ręce.
I teraz, krótko terminowo, no to tak naprawdę co to oznacza? Apple Traci prawdopodobnie przychody od płatności poza App Store. Nie może już ostatecznie, co więcej ma sprawy w prokuraturze, nie może pobierać opłat, ma ryzyko kar finansowych i odpowiedzialności karnej menadżerów. To jest ciekawe. Firmy produkujące produkty dostają możliwość pełnego omijania prowizji Apple i swobodnego linkowania do własnych metod płatności, do czego pewnie wrócimy w kolejnych tematach. No i dla nas prawdopodobnie to oznacza, że mamy nadzieję, że po pierwsze będą niższe wypłatności za niektóre aplikacje i nie będziemy mieli dziwnych ekranów od Apple'a, które nas ostrzegają, że może niekoniecznie chcemy płacić. Długoterminowo zobaczymy, ale wiemy, że tak naprawdę Apple tutaj, to nie było Apple versus Epic, tylko tak naprawdę z tymi płatnościami miał problem, słuchajcie, nie wiem, czy pamiętacie o głośną aferę Spotify chociażby.
I Spotify bardzo mocno trzymało tutaj kciuki, a DHH też bardzo mocno na to krzyczał, więc na pewno presja na Apple'a będzie rosła, ich przychód z płatności będzie malał, długoterminował. No i słuchajcie, pytanie, co myślicie o tym? Tomek, chcesz odpowiedzieć? Ja w międzyczasie, jak ktoś zauważył, że miałem rozbiegany wzrok, sprawdzałem, kiedy o tym mówiliśmy po nagłówkach w YouTubie, Bo kiedyś już mówiliśmy o tym, ale nie znalazłem, ale o tym rozmawialiśmy kiedyś właśnie... To było już na samym początku, Babcio, Bo to były te właśnie 2023 wyroki. Dokładnie. To jest kilka rzeczy. Znaczy ja tak, zanim jeszcze jakieś poważne Tony, to bardzo bym chciał zobaczyć, czy było warto, czyli czy Apple wewnętrznie uważa, że było warto tę walkę podnieść z Epiciem przez ten czas, czy nie? Bo wiecie, to może być tak, że oni i tak wiedzieli, że to odpuszczą, nie? Trzydzieści lat takich przychodów. Właśnie o to chodzi. Trzydzieści procent od każdej apki.
Tak, tak, tak, nie? Oni wiedzieli, że przegrają, tylko po co robić to szybko, policzyli sobie i doszli do wniosku, że będą dalej kosić. I dodajmy tutaj do twojego punktu, że obliczono, że Epic kosztowało to co najmniej miliard dolarów, żeby wygrać. Znaczy, zazwyczaj tego nie wiedzieli, Bo to jest, ja widziałem inną kalkulację trochę. Okej, to zaraz podać cię ten, ale właśnie to jest to, nie, że oni wiedzieli, że to odpuszczą, Bo te chmury do ich modelu się zbierają, nie, Bo najpierw Unia Europejska tam trochę powyrzucała te alternatywne App Store'y. Swoją drogą, znacie kogoś, kto korzysta z tego alternatywnego App Store'a? Jakiegokolwiek? Ja nie znam osoby, ale gdzieś jakaś firma pisała o tym, że to jest świetny use case po jakiś tam rodzaj aplikacji. Już nie pamiętam, co to było. No, osoby nie znam. Nie słyszałem, żeby ktoś to robił, Bo jednak ten ich App Store ma jakieś tam zalety. Tak że ja uważam, że oni po prostu mieli taktykę na opóźnienie tego. Nie wiem, jak oni z tego wyjdą. Oni jeszcze chyba mówią, że będą się odbijali o to, czyli że jakąś tam apelację szykują itd. , ale to jest znowu, to jest przeciąganie z ich strony liny trochę. Ja uważam, że największym chyba takim newsem, oprócz liczb, o których zaraz powiesz, to jest to, że faktycznie tam Gorgi, ja zawsze mam problem z jego imieniem, wyciągnął z tych dokumentów, że oni poszli bardzo daleko, nie?
Czyli właśnie, że tam CFO nakłamał, który ma potencjalnie teraz problemy, może wylądować w więzieniu, gdyby tam się ktoś mocno ten... CFO z tych finance... Tak, że oni poszli bardzo daleko korporacyjnie, jeżeli chodzi o bronienie tego swojego strongholdu, nie? Bo jednak to jest duża rzecz. Kukowi się też zostało. Tak. Dla nas jako konsumentów to jest pozytywne, Bo właśnie to, co Wojtek powiedział, teoretycznie ceny powinny się wyrównać, Bo ceny przez App Store były wyższe. Zależy, do czego się wyrównają, nie? Też, tak swoją drogą. Dobra wiadomość dla takich firm jak Stripe, o których my gdzieś tam jeszcze porozmawiamy dzisiaj, Bo jednak jakaś część tego volumenu do nich pójdzie, nie? Apple według mnie... Może daje im too much credit, jak to się mówi, ale według mnie oni mają strategię, jak utrzymać jakąś część tego przychodu, co najmniej u siebie. Nie wiem, jaką, ale mają. Sebastian. Okej, tak zupełnie na szybko. Przede wszystkim pamiętajcie o tym, że to, co zostali ukarani, to oni zostali ukarani w tym momencie za to, że nie przestrzegali wcześniejszych postanowień sądu.
Więc w tym momencie to już nie była dyskusja, czy Apple robi te rzeczy legalne czy nielegalne, tylko on został zobligowany do pewnej rzeczy i sobie gnojem poleciał w kulki i tego nie robi. To jest raz. Dwa, to też nie jest tak, że sąd powiedział, że no nie możecie Apple tam ściągać ich 27%. No nie, no mogą, Bo to są jakby ich reguły. Tylko chodzi o to, że oni zabraniali alternatywy. Zabraniali tego, że aplikacje adwertyzowały swój własny payment system poza ekosystemem Apple'a. Czyli właśnie to, co powiedział Wojtek, to jakieś takie straszące screeny na przykład. Albo to, że nie można było w ogóle takich przekierowań robić do tych zewnętrznych payment systemów. A więc ewidentnie, jak sobie tak człowiek poczyta, no to kurczę, to są praktyki antyrynkowe. No więc to nie ma się... To jest coś, co powinno tak naprawdę bardzo mocno Apple'owi tą opinię zszargać, ale to, że to nie było aż tak widoczne z perspektywy end-usera, to dlatego nie zszargało. O tych kosztach. Generalnie te koszty, o których mówisz, Wojtek, ja nie znam źródła, ale podejrzewam, że to jest taka próba estymacji kosztów całościowych, które poniósł Epic, czy związanych z tym, że nie tylko musieli prawników zatrudnić t.d. i t.p.
, tylko że musieli tam obudować dookoła... Dokładnie, na przykład. I utracone zyski, tak, tak, tak. Natomiast widziałem chyba akurat u DHH, i to był ciekawy wpis, Bo on, a czy ktoś inny, napisał, że samych kosztów prawnych było około 100 milionów. I teraz co z tego wynika? Poza tym, że to jest duża kwota. Po prostu wynika to z tego, że, sorry, ale Apple ma taką pozycję, że jak jesteś małą szyszeczką i chcesz iść z nimi na wojnę, nawet wtedy, jeżeli masz szansę, to w tym momencie, nawet jeżeli prawda jest po twojej stronie, wszystkie argumenty, masę argumentów dowodowych, to sorry, ale bez stu baniek to w ogóle nie masz startu do nich, żeby z nimi iść, Bo nie masz szans cokolwiek wygrać. Poza tym, że musisz ponosić wielkie koszty przez długi, kilkuletni okres przynajmniej czasu, żeby w ogóle przeżyć. Więc to pokazuje, w jakiej sytuacji jest na przykład taki, chociażby 37 Signals, gdyby 37 Signals chciało iść na wojnę. To jest trochę inna sytuacja. Bo 37 Signals, to trzeba też powiedzieć, oni mieli trochę inną sytuację, Bo oni generalnie się kłócili o to, że oni udostępniają aplikację, która daje dostęp do usługi i że takie aplikacje już są i Apple nie pobiera z nich płatności.
Bo to jest, oni mówili, my jesteśmy w tej samej kategorii co Outlook, co Gmail itd. , itd., i wy chcecie, żeby klient, który nas używa, naszą aplikację wam płacił. Ja bym jeszcze wydał jedną rzecz, na którą warto zwrócić uwagę, Bo Ty, Tomku, powiedziałeś o tych zarzutach dla menadżerów. Jeżeli to się potwierdzi, no to tam faktycznie są poważne obciążenia i prawdopodobnie ogromne kary finansowe i zakaz spełnienia funkcji, o ile nie więzienie. Natomiast to, co myślę, że też się może wydarzyć po tym wyroku, to jest fala pozwów firm typu właśnie Spotify itd. o utracone koszty, tak naprawdę, jakichś odszkodywania. No i teraz pytanie, czy Apple będzie się dogadywać. Widzieliście w ogóle tę falę, co się wydarzyło? W trakcie następnego dnia niektóre sprytne firmy, o jednej z nich na ESE za chwileczkę powiemy, udostępniły gotowe tutoriale, takie masy po prostu materiałów marketingowych. To jak teraz możesz szybko odpalić swój własny... Jesteś deweloperem iOS-a, jak możesz odpalić swój własny... In-time marketing, tak.
Tak, payment system, tak. Oni byli przygotowani, wiedzieli, co się dzieje, tak swoją drogą, Bo przecież wiadomo było, kiedy będzie ten wyrok, nie? I oni też wiedzieli, pewnie śledząc ten proces, Bo wszyscy śledzili, jaki jest kierunek, który tutaj idzie, więc oni się przygotowali. Amazon Kindle w ciągu jednego dnia już się dało kupować książki. Tak? Nie widziałem, Bo ja nie używam Kindla na iOS-ie. Wiecie co? Chyba do odnotowania jest jedna, faktycznie jeszcze, według mnie, do oddania kredyt dla Epica, że nie odpuścili, nie? Szacunie. Bo oni mogli odpuścić. I oddaliby trochę rewę, Bo to nie jest... Oni stanęli za principles jednak swoim, nie? Oni mogli odpuścić, dalej by zarabiali, zarabialiby mniej. Ale się postawili. Nie? I te kilka lat pociągnęli, więc... Trzeba być dużym, żeby się postawić. Dobrze było. Od razu potem też to była ciekawa koincydencja. Tim Sweeney miał jakiś fajny podcast u kogoś, taki bardzo popularny. Nie wiem, u kogo on się pojawił. No, nie pamiętam.
Dosłownie chyba jeden dzień przed tamtym ogłoszeniem. Także to tam dobrze zrewerbowało. A te pozwy Wojtek, o których powiedziałeś, według mnie się nie wydarzą. Bo po prostu to jest sunken cost. Oni już to ponieśli. Już zobaczymy, Bo jest cały czas... Jak sobie sprawdziłem, to jest jeszcze kilka pozwów, które tak naprawdę jeszcze bardziej to przesuwają. Departament Sprawiedliwości w Stanach Zjednoczonych prowadzi od marca 24 pozew antymonopolowy przeciwko Apple. A Komisja Europejska mówi, że za to się zabiera. Więc będzie ciekawe. To oni dostali już parę fajnów za to z Europy. A ile Apple ma do tych dolar Trumpów w Wallecie? A to, co się według mnie nie wydarzy, to nie wydarzy się zmiana, jeżeli chodzi o ceny subskrypcji. Bo tak, jeżeli ktoś miał już dwie ceny, czyli jedną przez Apple'a, a drugą przez zewnętrzny stor, to zachowa to z zewnętrznego stora. A jeżeli ktoś miał tylko i wyłącznie przez Apple'a, a nie zmienia się na zewnętrzny stor, to zostawi to z Apple'a. Bo chodzi po prostu o to, że pewne rzeczy są już jakoś tam wycenione.
Czyli na przykład subskrypcja miesięczna pewnych usług albo na poziomie pięciu, na dziesięciu, dwunastu, piętnastu dolarów i to się nie będzie zmieniać. Najwyżej, wiesz, unikną kolejnej podwyżki, nie? Typu następny miesiąc czy coś, czy pół roku będą mieli tą samą cenę. Plus jest koszt zmiany. Dla małego dewelopera to jest prostsze, nie? A duży deweloper albo duża firma... Ja nie mówię, że to nie jest do zrobienia, nie? Ale jednak jest koszt, Bo na przykład jak chcą przejść na Skype'a, to na przykład jakieś procesy rozliczeń międzynarodowych, coś, będą musieli od nowa ustawić, nie? No i to może być mało wygodne. A już wiem, co mi przypomnieliście, Bo właśnie Wojtek mówił wcześniej na temat A2A, to gdzie złapałem taki kawałek wiralowego hinta, czyli jaki będzie kolejny wielki buzzword i kolejny wielki temat. Więc to tylko i wyłącznie króciutko zacytuję, że kiedyś mówiliśmy, że dużym tematem był Know Your Customer KYC, a teraz dużym tematem może za rok, może za dwa będzie Know Your Agent. Mark my words. Wiem, że krypto i agenty. Dobrze.
Epic win for Epic. Uważam serio, że po prostu pociągnęli, nie musieli, a zrobili, więc to jest taki kawałek, który ten DHH tam fajnie popisał też, że my się też postawiliśmy i to prawda, i swoje wywalczyli. O DHH to może gdzieś w znakach jeszcze na koniec zobaczymy, Bo tam też ciekawy wątek był, ale kilka razy pojawiła się nazwa firmy na S. Stripe. No i słuchajcie, co tu się wydarzyło. Tak, i ja tylko zaznaczę na początek, zanim przejdziemy, że jak się chce, żeby Stripe zrobił jakiś feature, to trzeba mieć kilkaset tysięcy followerów na X i napisać, że się go chce. I potem Stripe go robi. Więc droga otwarta, panowie. Nie przesadzałbym, ale słuchajcie, no to był feature, z którym było inne, prawda, zgodnie z ich kierunkiem rozwoju. Właśnie patrzę na tweet Levels. io, na którym jest napisane, so they built it. I jego screenshot. Odnoszę się do Petersa, który był na konferencji, która się nazywa Sessions 25.
I to była konferencja właśnie Stripe'a. dwa tygodnie temu, czy tam tydzień temu. No i co się okazało? Tak jak już wspomniałeś, bardzo szybki real-time marketing, uderzenie w lukę, i wypełnienie luki pod wyroku, o którym już rozmawialiśmy, czyli całe gotowe instrukcje, cały gotowy SDK, który pozwala deweloperom iOS przyjmować płatności poza App Store. Druga rzecz, którą zaprezentowano... Znaczy, wspomnijmy tutaj też kontekst. Jedno z największych przejęć Stripe'a to było w styczniu, o którym rozmawialiśmy. To jest platforma Bridge, stablecoinowa. No i teraz, co to dało? Wchodzimy bardzo głęboko w kryptowaluty. Startuje stablecoin financial accounts. w ponad stu krajach, czyli tak naprawdę to już jest produktyzacja tej platformy Bridge. Bardzo szybko to poszło. Ja jestem bardzo pod wielkim wrażeniem w spółecie kwartał i już mamy pełną produktyzację przyjętej platformy.
I tym samym też rozszerzenie się z procesora płatności w platformę finansową, czyli użytkownik dostaje konto, Stripe Balance, który jest tak naprawdę takim trochę minibankiem, jest wielowalutowe, możemy zrobić sobie karty, przelewy lokalne i międzynarodowe przy użyciu stablecoinów. To jest bardzo szybki atak, Bo pamiętajmy, że przelewy międzynarodowe dotychczas, o czym rozmawialiśmy, to jest przede wszystkim SWIFT, a Stripe daje użytkownikom tym małym MŚP, powiedzmy, dostęp do przelewów stablecoinowych, więc to jest bardzo fajna rzecz. Do tego Stripe buduje własny. foundation model AI do tak naprawdę anti-money laundering i tak zwanego Payment Intelligence Suite. i oni mają miliardy, miliardy transakcji. i ten model potrafi. dawać sygnał na transakcje, które są podejrzane, które testują karty itd., itd. To jest ciekawa rzecz. I ostatni temat, który pokazali, już wam udaję głos, to jest orchestration, czyli tak naprawdę cała taka warstwa zarządzająca, która potrafi rootować transakcje przez wielu.
procesorów z jednego. panelu takiego orchestracyjnego. i możemy sobie ustawić dla wielu krajów, dla wielu dostawców, mieć backup, jeżeli cokolwiek by się działo, tak żeby przykładowo taka firma jak chociażby Spotify, żeby nie było problemu, że właśnie możesz zapłacić. Więc to były takie ciekawostki. No i teraz, słuchajcie, Stripe, mogę powiedzieć, idzie jak burza. Ja mam jedno pytanie nieprofesjonalne do Ciebie. Macie w biurze tabliczkę do dartów z logiem Stripe'a? Nie przejmuj się, nie przejmuj. Wojtek jest tutaj prywatnie, żeby było jasne. To, że pracuje w rawo, to ten, ale tu jest prywatnie, więc nie musi rzucać ten... Jest, powiedzmy tak, jakbyś zrobił, wiesz, pewien diagram, to jest część faktycznie, gdzie tam ze Stripe'em lubimy, lubimy się zderzyć czołowo. Sebastian?
Kilka, kilka obserwacji związanych z tym. Tak czy tak, wydaje mi się, że bardzo fajne jest to, że to się stało szybko. Rzeczywiście, ta akwizycja tego Bridgetta, słuchajcie, miliard dolarów, to jest naprawdę już była poważna platforma, wydewelopowany produkt, dobra rzecz. Udało się to fajnie zintegrować, ale udało się to zintegrować z głową. Dlaczego? Po pierwsze, zaadresowano te pain pointy, które są związane z płatnościami stablecoinowymi, na przykład związane z brakiem zaufania, związane z usability, z integracjami. I teraz oni zaczęli od konkretnie tych stablecoinów, które są poparte dolarem. Co więcej, to jest USDC, ale też USDB. To jest tak naprawdę właśnie ten stablecoin, który został wyissuowany przez Bridgetta. I on ma tę zaletę, że działa w closed loop. W związku z tym jest znacznie większa kontrola nad w ogóle fluktuacją wartości tego stablecoina. Bo wartość stablecoina to nie jest const, wbrew pozorom.
To są pewne mechanizmy utrzymujące. dokładnie tak, dokładnie tak. Co może pójść źle, to Luna pokazała kilka lat temu, nie? Bo też miał być stablecoin, jak to nikt nie pamięta. To jest to, że rozpoczęto w ten sposób, czyli zwiększając poziom bezpieczeństwa po to, żeby zbudować to wstępne zaufanie, uważam, że to jest bardzo dobry pomysł. Integrację wystarczy spojrzeć, jak wyglądają te integracje, że faktycznie mamy bardzo wygodny sposób zasilania tej interakcji z tym naszym kontem, nazwijmy to, prowadzonym właśnie w stablecoinach. Można je prowadzić w jednym z tych dwóch stablecoinów. Kolejna rzecz. W ogóle dobrze w pewnym sensie, że zrobił to Stripe. Dlaczego? No Bo jednak Stripe, może teraz ktoś się tego obrazi albo nie zgodzi, ale jest takim złotym standardem, jeżeli chodzi o budowanie API-ów. Tak naprawdę bardzo wiele dokumentów. referencyjnych wypuszczonych przez Stripe'a, to służy jako taka dokumentacja referencyjna, jak powinny wyglądać reszta API-ów chociażby. Więc oni akurat w API umieją. Może nie są najtańsi i wiele firm się wycofywało z wykorzystywaniem Stripe'a do płatności, ale znowu, jeżeli ktoś miałby zrobić do tego typu również API dobrze, to pewnie zrobi to Stripe.
I jeszcze kończąc. Tam podczas tego ogłoszenia, podczas tej sesji, którą można było sobie oglądać, zostało wypuszczone jeszcze parę innych rzeczy. dookoła. One nie miały jednej wspólnej nazwy, więc ciężko to pod takim brandem jakimś sprzedać, ale ja bym to wspólnie nazwał personal finance management, czyli właśnie, że Stripe jako firma, która tutaj prezentuje się po prostu płatnościami, daje ci w tym momencie dashboard, daje ci wygodne miejsce, zaczyna działać jako taki parabank, quasi bank, gdzie Ty faktycznie, prowadząc sobie takie stable coinowe konto, możesz prowadzić swoje osobiste finanse, chociażby, nie wiem, płacić sobie rachunki czy rozliczać się z kimś. I to jest... Ale też jest konto oszczędnościowe z niezłym oprocentowaniem. I to jest moim zdaniem mistrzowska zakotywka. Jak taki, wiesz, freelancer typu Petters, no to tak naprawdę powoli będziesz potrzebował... Lewalski, to Lewalski. Tylko... Przepraszam, tak. Będziesz potrzebował tylko i wyłącznie swojej patek, naprawdę. I to jest mistrzowskie zagranie z perspektywy UX-owej. To już nie jest tak, że Ty prowadzisz swoje interesy gdzieś tam, w jakimś, nie wiem, banku czy...
I tutaj masz tylko i wyłącznie płatności. Bo wtedy byłoby to irytujące, wymagałoby dodatkowych kroków, byłoby to coś nienaturalnego. W tym momencie, jeżeli jesteś w stanie swoje aktywności zamknąć w ramach tego stable coinowego financial account, to już zaczyna to być naprawdę, no, nie powiem killer feature, ale zaczyna być to takie dobre value proposition. To, co mi się podoba u Stripe'a, no, patrząc na te ruchy tylko, Bo ja tam w firmie nie śledzę od środka, nie znam nikogo nawet chyba, nie jestem jak Lewalski, który rozmawia z CEO, ale. .. że oni robią know your customer, ale nie na zasadzie KYC, tylko oni wiedzą, kto jest klientem i jakie ma potrzeby. I to mi się podoba. Bo oni, to, co powiedzieliście, oni generalnie wytargetowali to w potrzeby ludzi, których oni obsługują. I dla nich to faktycznie zaczyna budować ekosystem. Żeby było jasne, stablecoiny w ich wydaniu nie są dostępne nigdzie w Europie. Bo pierwsze, co ja zrobiłem, to podesłałem... Tak, podesłałem kilku ludziom, Bo mówię, patrzcie, to jest dla was use case, Bo na przykład pracujecie w tym kraju, a zatrudniajcie ludzi w Polsce.
No i transfer pieniędzy przez banki, to kosztuje kupę kasy. Jak ze Stanów masz przesłać pieniądze do Polski, to kosztuje kupę kasy. Uwierzcie. I tutaj masz rozwiązanie tego. A ten ruch z tymi kartami, ja byłem w ogóle w szoku, Bo to. faktycznie Levels... Znaczy nie byłem w szoku, ale powiem dlaczego. Bo to Levels zażartował. On kiedyś napisał, że chciałby mieć personal account na Stripe, pod biznes też i kartę kredytową. I gdzie ten mój szok się objawił? Bo ja zakładałem moją działalność dobre 20 lat temu. I jaki był problem? Założyłem działalność i mi powiedzieli, że nie dostanę karty kredytowej. Nie dostanę wtedy do klientów. Jak się kupuje samoloty i takie rzeczy, albo są kraje, w których nie zabukuje z hotelu, jak nie masz karty kredytowej. Teraz już jest trochę inaczej, ale wtedy no way, bez karty kredytowej nie da się latać. I mi powiedzieli, że dopóki nie będę miał ileś tam tysięcy reweł obrotu i nie będę na rynku 12 miesięcy, no to nie dostanę karty kredytowej.
I ja wtedy to obsadziłem tak, że zrobiłem. prywatną kartę kredytową, póki jeszcze byłem zatrudniony i mogłem pokazać papierek, że jestem zatrudniony. No i się okazuje, że 20 lat później nie dokładnie jest ten Sam problem. Bo tam się zaczęła cała rozmowa, że na przykład w Holandii nikt nie dostanie karty kredytowej, jak nie jest 12 miesięcy na rynku, jeżeli jest biznesem. Nawet jak to jest prepaidowa karta, to banki nie chcą tego dawać, że Ty ją zasilasz pieniędzmi. No i się okazuje, że Skype wchodzi i założy ten rynek, Bo ci ludzie się do niego przełączą. To jest bardzo ciekawy ruch, Bo tutaj oddajmy kredyt tam, gdzie jest de facto ten nowy moment. Bo Wojtek od roku już ponad mówi, że stablecoiny to będzie to. A my mu wtórujemy, Bo oczywiście, że wiemy o czym mówi. Ale wychodzi na to, że to jednak zaczyna być chodzący coraz bardziej use case i to będzie biznes. A odstrachując od całej reszty krypto już w tej chwili, bitcoinów, ETH, SOL i tak dalej, to stablecoiny dla takich firm jak Stripe to jest po prostu mechanizm do przepływu finansowego.
Jak zrobiłem to zgodnie z regulacjami. Tak, nie tylko. Ja tutaj może się odniosę jeszcze i idę zakończąc. Tutaj kilka kudusów dla Stripe, Bo to trzeba powiedzieć. Naprawdę ogromne wrażenie na mnie to zrobiło. Po pierwsze to, wiecie, ta firma przeszła od bycia takim checkoutem trochę. i płatnością na tym ostatnim odcinku klienta, powiedzmy, zaczyna być, tak jak Sebastian powiedziałeś, to zaczyna być taki system operacyjny. Trochę, można by powiedzieć, idzie to w kierunku AWSa dla finansów B2B. Czyli, że mam różnego rodzaju apli, mam różnego rodzaju produkty, mogę je sobie, wiecie, włączać, wyłączać, mieszać nimi. Oni też bardzo, bardzo mocno idą w kierunku agentów. To, co widać, to jest takie coś, co ja bym nazwał takie programmable money, czyli coś, że możemy programować cały flow, przepływ pieniędzy, inwestycji itd.
, itd. To jest ciekawe, ciekawe rzeczy, co się dzieją. Dzięki tym rozwiązaniom, też stablecoinowym, tak naprawdę to jest, atakujemy i tych orchestration, Stripe atakuje ADNa i Braintree, czyli to są, to są tak naprawdę powerhorses, jeżeli chodzi o płaty. Czyli jeżeli płacimy za Netflixa, słuchajcie, Spotify itd. , itd. , to za tymi płatnościami stają te firmy i te firmy. pomagają na przykład, wiecie, z Spotify płacimy w stu iluś krajach. Jakim sposobem te pieniądze trafiają na jedno później centralne konto bankowe? Zadajcie sobie to pytanie. No właśnie jest tutaj ten ADN. Jeżeli tutaj do tego, co Tomek mówisz, właśnie dajemy stablecoiny, to takie przelewy, tak jak powiedziałeś, z lokalnych jurysdykcji, czy płacę, czy kupuję tego Spotify w Tajlandii, czy w Emiratach, czy słuchajcie, we Włoszech, Polsce, zanim to się na koncie Spotify znajdzie, no to to faktycznie i kosztuje, i trwa. Tu mamy tak, tak, więc.
na pewno będziemy obserwować adopcję, tylko szybciutko jeszcze skończę, stablecoinów, tak, Bo tutaj to, co mówiliśmy niedawno, Mika w Europie, która, no niestety w Polsce, to jest moja wielki żal chyba do naszej opieszałości, jeżeli chodzi o Mikę, Bo tu można było zrobić naprawdę dużo start-upów ciekawych. Ale ludzie narzekają na to w całej Europie, tam gdzieś na przykład. .. Mówimy, że za dwa lata dopiero będzie coś, tak? Kiedyś wszedłem w jakąś rozmowę na X na ten temat z kimś. i się okazało, że w Irlandii może i mają regulacje i tak dalej, ale załatwienie tych regulacji zajmuje rok. Koleś napisał, że po prostu. załatwienie wszystkiego zgodnie z Mika w Irlandii, jak on chce tam ten start-up odchodzić, to zajmuje mu rok. Więc to, że my nie mamy regulacji versus, że oni to adoptowali, ale trwa to rok, to efekt jest taki Sam. Myślę, że tutaj Stany Zjednoczone będą faktycznie prowadzić... No tym bardziej, że oni, wiesz, pamiętaj, że można się śmiać i tam mieć różne opinie na temat administracji, no ale oni powiedzieli, że amerykańskie stablecoiny będą przez nich wspierane, nie? Amerykańskie w zasadzie firmy, które są w Stanach, nie?
Jest pewna rodzina, która wypuszcza nowego stablecoina, to może na przyszłość. Ja tylko trochę. zakończę ten wątek, może i przejdziemy dalej, ale dwie takie rzeczy, nie? No ja byłem... Wiesz, biznes to jest jedno i wiadomo, że ten biznes ten największy biznes to Stripe'a, nie? No ale ja byłem teraz na jakichś wakacjach w kraju, który nie obsługuje normalnej waluty, za to obsługuje wszystkie inne, nie? Czyli ma swoją i kilka innych i w każdym bankomacie i w Wiedźmiarz i tak dalej, ale prowizje są horrendalne, nie? I teraz jak ja będę miał kartę, która będzie mi zamieniać stablecoiny na. lokalną walutę i... No ja wiem, że takie są, Bo też z nich korzystam, ale wiesz, na sensownych warunkach i no to jest kolejny po prostu dla mnie. .. To ta karta, którą używasz ma taki Sam spread jak Stripe, to dodam. Ale to tak... Ja wiem, ale bardziej mi chodzi o to, że czasami w tej chwili problemem jest dokładnie ten transfer, że to zajmuje czas, nie? Czyli na przykład wypchnięcie z mojego banku w Polsce do banków gdzie indziej zajmuje czas, nie? A tutaj ten czas znika i koszt jest dużo mniejszy.
A druga rzecz, tylko już kończąc, Sebastian, Ty wspomniałeś fajną rzecz, że Stripe jest. takim... Potrafi w API, nie? Bo dookoła Stripe'a powstają też startupy, które robią nakładki na Stripe'a Właśnie o to chodzi. Na przykład w Polsce jest taki jeden, który ja kojarzę jeden, pewnie jest więcej, który generalnie po prostu bierze polskie prawo, wszystko inne, robi nakładkę na API Stripe'a, nikt nie wie, że płaci przez Stripe'a, jak przez niego płacą, nie? I jest z tego biznes, więc no... A, i trzecia uwaga, już przechodzimy, Bo. zamarkujemy, Bo ja nie wiem, co robi Blok, nie? Jest taka firma, pamiętacie? Mhm. Chyba zwalił ostatnio przede wszystkim. Właśnie, Bo Jack tam miał plan z tymi finansami też i ja nawet im kibicowałem, oni wypuścili trochę papierów, takich white papers i tak dalej, i to zamilkło. Więc ja sprawdzę na następny odcinek, co robi Blok, nie? Bo to jest ciekawe, Stripe się posuwa, oni trochę w tym samym kierunku zaczynali, nie? Tak, ale zacząłeś właśnie z tym wystawieniem tego API'a i z tym embeddingiem tego pod jakimiś biznesami.
Słuchajcie, to jest to, o czym powiedział Wojtek wcześniej, payouty, gigantyczny biznes. Ograniczanie się, do tej pory były ograniczenia, jeżeli ktoś chciał Sam robić te payouty, to Sam musiał podlegać pewnym regulacjom, a jeżeli to zostanie wystawione tak naprawdę jako platforma i te payouty będą znacznie tańsze, będą szły po stablecoinie, ho, ho, ho, co jest? To już nie jest bilion dolarów biznes, to jest trzylion dolarów biznes. No to będziemy już mieli stablecoiny, swoją drogą, ciekawe jak to będzie, Bo jednak kraje, Bo to jednak stablecoiny trochę obchodzą pewne waluty, nie? Nagle powstają nam korporacyjne waluty, no ale to jest temat na inny... Ale to już jest, to możemy kiedyś porozmawiać o stablecoinach, ale niektóre banki już mają swoje waluty, tak samo. Będziemy podróżować po świecie, będziemy rozmawiać z ludźmi we wszystkich językach możliwych, prawda Sebastian? I grać w szachy. Chciałbym, zawsze mi się to marzyło, w ogóle... Szachy są zakazane w niektórych miejscach. Eksploruję różne tematy związane, powiedzmy startupowe, czyli jaki produkt by tutaj może odpalić, chodzą za mną różne takie, to przyznam szczerze, że...
Ja ci powiem, ja ci powiem, w takim filmie Star Trek jest taki produkt. Transportacja, tak, tak, to już mamy na... Nie, ten do rozmawiania. No więc jedną z dwóch głównych tematów, takich metatematów, szerszych tematów, gdzie uważam, że jeszcze można zrobić sporo, to jest edutech. I właśnie teraz porozmawiamy sobie trochę o edutechu, Bo edutech to jest również na uczenie się języków. Teraz niektórzy już kwestionują, czy jest w ogóle sens uczyć się języków, no że za chwileczkę będziemy mieli jakiś znowu produkt od Riven Labsa, który będzie można, będzie tłumaczył nas w locie. Jestem trochę sceptyczny, jak to będzie działać, czy to będzie działać. W każdym razie cały czas są jeszcze platformy do nauki języków, tak jak Duolingo, która jest najbardziej popularną platformą tego typu. I szczerze mówiąc, my już jesteśmy, który drugi rok, czy dwa i pół roku po tej takiej rewolucji, nazwijmy to LLM-owej, po wypuszczeniu. czata GPT i tego modelu GPT-3, ale ciągle, moim zdaniem, produkty do nauki języków.
wydawałoby się, że powinny korzystać z LLM-ów nagminnie, Bo te LLM-y się idealnie nadają do tego case'a, to ciągle tak naprawdę nie mamy bardzo dobrego produktu do nauki języków, aplikacji do nauki języków, która korzystałaby z GenAI. Wprawdzie Duolingo poza Polską, na niektórych rynkach w Stanach ma jakąś swoją subskrypcję Max, ale nie roluje jej szerzej, a poza tym nie słuchaj też, aby ona była jakoś specjalnie rozwijana i nie słuchaj też jakichś specjalnych zachwytów. I to jest to, co się wydarzyło ostatnio. dzisiaj. To, co się wydarzyło ostatnio, to po pierwsze tam Duolingo chyba było trzecią taką dużą firmą, która zaczęła mocno mówić na temat tego, że no to już nie będziemy tak zatrudniać, będziemy teraz raczej stawiać na AI first, będziemy się starać zastanawiać, czy AI może nam pełnić rolę, którą robi osoba. To jest jakieś tam powiedzmy półpropagandowe ogłoszenie, ale oprócz tego. Duolingo ogłosiło wypuszczenie pewnego pięknego dnia aż bodajże 147 nowych kursów. To jest. praktycznie ponad zduplikowanie tej ilości kursów, które oni mieli do tej pory i to jest znacznie większe tempo produkcji kursów, które oni standardowo mieli, Bo jednak to im parę miesięcy zajmowało, żeby taki kurs odpalić.
Nie wiem, czy się przyjrzeliście. Mieliście okazję przyjrzeć się, co to są za kursy i czy to robi różnicę? Ja troszeczkę przeczytałem, natomiast nie patrzyłem bezpośrednio na niektóre z nich w aplikacji. Ja patrzyłem i nawet odpaliłem. A tak, żeby porównać, Bo wcześniej na przykład, jeżeli ktoś był Polakiem i chciał się uczyć chińskiego, to nie miał okazji, możliwości uczenia się chińskiego jako Polak. Tylko chińskiego i hiszpańskiego też. Tak, czy musiał znać język angielski. Znając język angielski, mógł się uczyć chińskiego dla ludzi mówiących po angielsku. Więc teraz jest już nauka chińskiego dla osób mówiących po polsku. Natomiast, szczerze mówiąc, kiedy ja przeszedłem tak na szybko przez ten kurs i jeszcze chyba jakiś jeden, to jest po prostu. przetłumaczony dokładnie jeden do jednego z tym samym contentem ten kurs, który był wcześniej. Niewiele się to różni od przepuszczenia wszystkiego za przeproszeniem przez Google Translate. Czym się tu chwalić? Czy to jest naprawdę PKI? Czy to jest to, co dało się zrobić, jeżeli chodzi o wykorzystywanie elemów w nauce języków? Jeszcze, żeby być dokładnym i precyzyjnym, są mini-ficzeretki, jeżeli chodzi o GNI w Duolingo.
Na przykład w niektórych językach, przy nauce chyba hiszpańskiego, kiedy przechodzimy przez dialog, to na końcu jesteśmy poproszeni o to, żeby w przynajmniej 10 słowach podsumować, o czym jest ten dialog. Czy to jest zgodne z treścią tego dialogu? Moim zdaniem działa to słabo, można tam pisać totalne pierdoły, jeżeli będzie w miarę dobrze gramatycznie, to on to łyknie, ale powiem Wam, już podsumowując, jestem bardzo rozczarowany, Bo wydawało mi się, że właśnie tu LLM-y zrobią tę różnicę i takie platformy jak Preply zaorają w chwilę. Wrzucam, że wyszło Duolingo Max, czyli tak naprawdę Duolingo Super, z dodanym tak naprawdę GPT-4, który potrafi tworzyć tak jakby różnego rodzaju. zadania w locie, więc to jest taka ciekawostka. Widzisz, Sebastian, Bo powiedziałeś, czy było warto używać LLM-ów do tego itd. , no Bo to są dwa jak zwykle spojrzenia, Bo od strony użytkownika to jesteś rozczarowany, ale może użycie LLM-ów pozwoliło Duolingo szybko to zrobić, tanio, dodać tak jakby ten content, nie zatrudniając kolejnych ludzi itd.
, więc może dla nich to jest... Możesz to zrobić wcześniej? No tak, no ale oprócz tego, wiesz, no pewnie. .. Czekaj, nie sprawdziłem kursu, ale ewaluacja na pewno poszła, jak powiedzieli, że są AI teraz. Ja myślę, że przede wszystkim chodziło o marketing, tak, czyli wiadomo, że jak się powie, że jest AI-powered company, Sebastian Kman, użyliśmy LLM-ów zamiast Google Translate, no to teraz już wiadomo, że Duolingo potrafi w AI. To ciekawe, Bo de facto. pewnie w takim razie, Bo ja nie spróbowałem. tych nowych kursów, to de facto prawdopodobnie używając cześć GPT po prostu w trybie kursowym jestem w stanie sobie wygenerować lepszego agenta do języka, Bo jak mu powiem, poprawię i mnie i challenge'uj mnie w takim temacie, to on zacznie do mnie gadać. Tylko że tu masz gotowy produkt, na przykład ten Duolingo Max. Wiesz, słuchajcie, gdzie jest jeszcze jedna rzecz, na którą nie zwróciliśmy. w tym, tak? Czyli co się stało?
Zwolniono tak naprawdę tych kontraktorów, którzy zajmowali się tworzeniem tego contentu i weryfikowaniem tego contentu. Właśnie o tym mówiłem. Dokładnie. I wzięto LLM-y i się okazało, no te LLM-y troszeczkę halucynowały, troszeczkę miały halucynacje, troszeczkę miały błędy w tłumaczeniach, więc ten content nie jest aż taki dobry, jak by się mogło wydawać. Natomiast podkreślę to, słuchajcie, efekt marketingowy jest. Nie, no jest, jest. Swoją drogą Karpaty tam pracuje gdzieś, nie? Nad jakąś edukacją z użyciem AI. Czekam. Ale to chyba nie używa AI do edukacji, tylko chyba będzie edukował o AI. Takie mam wrażenie. Może być. Ale może z tym. Ja jestem bardzo ciekaw, to ja tylko jeszcze dodam, słuchajcie, że jestem ciekaw, czy. zobaczymy, jak będzie dalej krytyka tych film, które zastępują. pracowników całkowicie LLM-ami, Bo tutaj mamy coś takiego.
Ciekawe, czy to nie będzie tak, że AI First będzie tak naprawdę taką brzydką łatką, słuchaj, na firmę, że tak naprawdę ta firma jest syntetyczna, tak jak syntetyczna żywność nie jest dobra, to się okaże, że content syntetyczny też nie jest do końca dobry i że ta łatka AI First za na przykład rok, dwa, to nie będzie to, co chcesz mieć. Wywołałeś temat, więc tylko zaznaczmy dla kronikarskiego obowiązku, że Klarno zaczęła zatrudniać ludzi. Właśnie. Tak, zaczął zatrudniać z powrotem, więc teraz pytanie, czy za chwileczkę się okaże, że Duolingo też zacznie zatrudniać ludzi do ewaluacji na przykład treści tych tłumaczeń. Zobaczymy. Jeżeli macie jakieś inne przykłady, to teraz mówię do Was, słuchających i klikających subscribe przy okazji, ale jeżeli macie jakiekolwiek inne przykłady użycia. live edtech, Bo faktycznie ten temat się przejawia i wydawałoby się, że on jest dobry, a się okazuje, że jakoś go nie ma, więc coś nie klika z tymi elemami.
To dajcie znać. Jeżeli ktoś używa czegoś do uczenia się albo do uczenia kogoś i to jest z chęcią poznamy, to trochę konik Sebastiana taki, więc też z chęcią zajrzy. A teraz porozmawiajmy o czymś innym. Dawno nie było Elona, słuchajcie. Naprawdę? Naprawdę dawno nie było Elona. Kiedyś to było tak, że odcinek bez Elona był jak stracony. No właśnie, był tak zajęty, że słuchajcie, od przejęcia praktycznie Twittera i wniesienia armatury do biura tej firmy, akcjonariusze Tesli cały czas. byli pod, słuchajcie, kłody pod nogi, we pozwy pod nogi i narzekali, że jest nadmiernie rozproszony. Jak wiemy, jak nowy prezydent odbiął. urząd, Elon się chwalił, że ma nawet pokój i z ogromnym, mały pokój z ogromnym monitorem w białym domu i tam cały czas spędza czas i że śpi na kozetce. A w tym czasie zysk Tesli spadł 71%, sprzedaż aut 11% rok do roku, gdzie wszystkie inne firmy miały, szczególnie chińskie, miały tak naprawdę, wiecie, szły do góry.
No i tak naprawdę w najgorszym momencie mieliśmy 45% zjazdu na wartości akcji w porównaniu do listopada, grudnia. Więc co się, co się wydarzyło? Tak naprawdę. na początku, na początku. chyba kwietnia mieliśmy przeciek, że zarząd zaczyna szukać nowego CEO i zlecił kilku firmom. executive search znalezienie nowego CEO. To było chyba tam w połowie kwietnia, z tego co patrzę. To był przeciek w poważnym miejscu, Bo to Wall Street Journal napisał. Dokładnie tak. Fake media. Tak, oczywiście. Mask Sierodniu znajduje się, że to jest. kłamstwo. Ale 22 kwietnia. też powiedział, że ogranicza swoją pracę w Doge do jednego dnia w tygodniu, by skoncentrować się na Tesli. A w tym samym czasie przewodnicząca Rady Nadzorczej pani Robin Delnholm nazwała publikację absolutnie fałszywą i że nic takiego nie miało miejsca.
Więc chyba nacisk od strony inwestorów i zarządu się udał. Więc tak naprawdę jest bardzo ciekawie. A dodam smaczku w tym wszystkim. Dodaję to, że taki był list. kontrolerów skarbników w USA do zarządu, czy w ogóle kontrolują dyrektora generalnego i prezesa firmy. Więc taka ciekawostka. Tych kontrolerów, co napisać na ten list, już zwolniono, czy jeszcze nie? Słuchaj, tylko zapytano, czy zarząd wie, co się dzieje, tak? Więc taka ciekawostka. Więc mieliśmy zarówno Succesion Planning, jak i w dobrym serialu. Mieliśmy presję, mieliśmy bitwę o wizerunek no i tak naprawdę Elona, jak widzimy, jest mniej w rządzie. Tam smaczków jest więcej, Bo przed tym. wyciekiem, czyli teoretycznie w tym czasie, kiedy tam rozkminy nad potencjalnym zastąpieniem miałby miejsce, to właśnie wspomniana pani Robin Dalholm tam upłynniła ponad 33 miliony, czy akcje testów warte 33 miliony.
Jakby spodziewając się, że może nastąpi jakieś ogłoszenie, które spowoduje tąpnięciem kursów akcji tejże firmy. A więc oczywiście nie mamy żadnego dowodu, że to jest bezpośrednio związane, ale... Tak. Znaczy wiecie, miałem jedno pytanie i w sumie też mogę odpowiedzieć tym pytaniem, żeby wy mi odpowiecie, ale załóżmy, że to się jednak dzieje. W sensie, że Elon Trump czyta trochę swoje mojo albo już się tak defokusuje. No Tesla plączuje w dół i na rynku europejskim, te liczby są znacznie bardziej dramatyczne niż to, co powiedział Wojtek. Tam, nie wiem, we Francji spadek 59%, w Danii 67%, rok do roku, jeżeli chodzi o sprzedaż Tesli. Te wszystkie plany, z których się Elon musiał wycofywać, Wojtek jesteś zamutowany, te wszystkie plany dotyczące na przykład Robotaxis, z których się Elon musiał wycofywać, opóźnione modeli, milion różnych rzeczy, które po prostu nie Bali na tym. Ja chciałem dodać, że tutaj w niektórych, do tego, co Sebastian mówisz, absolutna racja, w niektórych krajach europejskich to jest nawet 80%. I taka ciekawostka, to miejsce zajmuje nie tylko BYD, ale także Volkswagen.
Więc Volkswagen gdzieś tam powolutku jakieś światełko w tunelu zobaczył... Przegrywać z Volkswagenem to już... Przegrywać z Volkswagenem w 2025 roku, to trzeba umieć. Porozmawiajmy trochę o faktach, bez hejtu. To są fakty. Otwieram fakty. Cena kursu akcji Tesli 14 maj 2024 177. Ale mój drogi... Cena kursu akcji Tesli 13 maj 2025 318. Prawie dwa razy. Jeszcze raz. Sprawdź sprzedaż. Zaczekaj, no ale rynek wycenił, że to idzie dobrze. Rynek nie wycenia już, teraz wiesz, tak jak jest ten. Może oni już nie są Car Company. Może są Energy Company albo Robotics Company. Oprócz tego SpaceX idzie dobrze. SpaceX idzie dobrze, to fakt. Inwestorzy Iksa są bardzo zadowoleni, ponieważ jak rozmawialiśmy o tym, nastąpił pewien merch.
SpaceX idzie dobrze, ale już zaczyna się pojawiać konkurencja. Tak. I też powiedzmy otwarcie, że Elon wyszedł z torza dlatego, że skończył mu się czas. Bo Elon w trybie, w którym był zatrudniony ma ograniczenie czasu, jaki w ciągu roku może spędzić na pozycji rządowej, który wynosi 130 dni. Czy tam ileś, nie? I mu się skończyło i on musi wyjść z tego... Więc wszystko, o co mówicie, jest prawdą. Liczby są nawet bardziej dramatyczne, Bo wczoraj. zobaczyłem ktoś wrzucił podsumowanie, we Francji w zeszłym, w ostatnim miesiącu, Bo bagaż bym nie skłamał, sprzedało się 875 chyba Tesli. I... to by było... O, nie odnajdę teraz. Ale 800 coś Tesli się sprzedało i year over year czyli rok temu w kwietniu sprzedało się tam 7,5 tysiąca firoze oko.
I to jest spadek sprzedaży. Faktycznie trochę z tego wynika prawdopodobnie z klimatu dookoła Elona, ale według mnie... Ale dodajmy też, że on ma problemy z jakością ostatnio, Bo wiesz dobrze, że wszystkie cybertrucki muszą jechać do salonu i być podklejone. Umówmy się. Tutaj ja bym nie demonizował, Bo. tak, tylko wiesz... Znaczy, ale nie dlatego, że broń Tesli, tylko. .. Rozmawiałem o tym, Bo ktoś powiedział, że lubi, jak rozmawiamy o samochodach. Pewnie zna się na nich jak ten... Dlatego, że takie recalls są dużo bardziej... Dużo częstsze niż się wydaje. Toyota, Fordy itd. Oni mają te same problemy. Tutaj faktycznie te cybertrucki... Większy problem był... Większe co jest, to ja bym z tego punktu widzenia patrzył na to, że ktoś wrzucił na to, wrzucił niosa, że kupił test cybertrucka i dostał samochód, który sześć miesięcy siedział na stoku. I się pytał, jak kupić samochód, który jest wyprodukowany od ręki.
Nie chcę takiego, który stał. I ten spadek sprzedaży jest ten ciekawy, Bo tutaj faktycznie ja jako użytkownik Tesli powiem, że największym mojo Tesli jest jego software jednak. Znaczy jej. To po prostu jest dużo takich... Nawet w tej chwili byliśmy poza domem i jeździliśmy normalnym samochodem i moja żona, która nie jest może fanką Tesli, po prostu mówi, kurde, dlaczego muszę używać tego kluczyka? Muszę w ogóle pamiętać, że mam kluczyk. I się już tak przyzwyczaiła do tego. Ten software jest naprawdę dobry. Ale na przykład. też możemy podlinkować taki ciekawy artykuł czy opinię, Bo to jest opinia człowieka, który jest shareholderem w funduszu, że on nie wierzy w FSD. Czyli jego outlook na Teslę się zmienił z tego powodu, nie dlatego, że Tesla nie dowozi FSD, to że Chińczycy w oparciu o lidary dowożą szybciej. Jak ktoś pośledzi trochę rynek też akcji, Bo przez to jest jakieś proxy nawet, to firmy produkujące lidary. na górę.
I myślę, że tutaj brak fokusu Elona to jest jakiś ten... ten brak fokusu trwa już prawie rok, Bo kampania plus wybory itd. Rynek wycenia, że oni jednak robią, co mają robić, no Bo mówię, kurs akcji mówi, że wierzą w nich dalej, jakoś tam, nie? Ale chyba konkurencja jest większym problemem niż brak Elona. Pytanie na ile kurs akcji wynika z zabezpieczenia przez Elona dominacji na rynku amerykańskim, gdzie cała reszta świata jednak nie kupuje... Wiesz co, ale pytanie jest tak naprawdę, Bo Tesla faktycznie dwa lata temu chyba wypuściła refresh modelu 3, Highland, który ja używam, nie? Teraz wypuścili Unipera i oni nie mają nic w pipeline, oprócz robot akcji, Bo oni mają wypuścić robot akcji. I to jest ciekawe, Bo oni jedyne co mogą zrobić, to zrobić lift modelu S. i lift modelu X. I nie mają w pipeline żadnego modelu, Bo jak patrzę na BYD, to oni adresują po prostu. 1302 01:05:09,250 --> 01:05:09,080 ..
Tam jeszcze był pomysł na zbudowanie tańszego modelu dla Maz. Tak, tak, ale on upadł. Oni powiedzieli, że go nie będą robić chyba, o ile pamiętam. Ale chodzi o coś innego i dlatego według mnie oni mogą przegrywać z Volkswagenem i innymi, Bo tamci oferują większy range modeli i mogą mieć więcej klientów na różne modele. Przechodząc dalej, tylko życzę otwarte pytania, ale już nie chcę, żebyście na nie odpowiadali, Bo to już zajmie nam zbyt dużo czasu, ale do zastanowienia się, przede wszystkim, czy rzeczywiście jest szansa na to, że zastąpienie tam Elona, jakimś CEO, który miałby stoprocentowy fokus, odniosłoby pozytywny sukces. Bo ja miałem duże swoje obawy, ale z drugiej strony weźmy case Ubera, kiedy. .. case Ubera, kiedy było pytanie, czy ktoś poza Travisem jest w stanie to pociągnąć? Jednak wszedł Dara i zobaczcie, Uber jest w tym momencie profitable. Odpadła ta jego fatalna opinia. Może to jest kwestia właśnie odpowiedniego człowieka z odpowiednim. miejscu. Zmiana, wiesz, z World CEO na innego, ale właśnie nie trzeba dużego przykładu.
Z zewnątrz SpaceX, zewnętrzny CEO tak naprawdę. Fokusowany na biznesie. Słuchajcie, a obok niedaleko leży sobie WorldCoin, który atakuje Stany Zjednoczone, wykorzystując przychylność prezydenta. i otwierające się możliwości legislacyjne. Czyli szybciutko. WorldCoin wchodzi do Stanów Zjednoczonych. Jak wiemy, to jest taki. biometryczno-krypto-universal income. Sam Altman na jednym słowem trochę matrix, trochę wszystko, trochę nic. I teraz co się dzieje? Już ogłoszono, że w sześciu miastach zainstaluje się 7,5 tysiąca orbów do końca 2025 roku. Wejdzie nowy produkt orb mini wielkości smartfona, łatwiejszy do masowej produkcji. Już będzie użytkownicy dostaną w Stanach Zjednoczonych WorldID, czyli tak naprawdę swoje identity oparte właśnie na tej platformie. WorldApp4.
0, czyli tam będzie czat, jakiś marketplace aplikacji DeFi i natywne wsparcie dla kryptowalut. Nagrodą dla skanujących się będzie 16 WorldCoinów za pierwszy skan, 150 WorldCoinów dla pionierów, czyli osoby, które się zapiszą tam w ograniczoną listę osób. Co ciekawe, zapowiedziano integrację z kartą Visa, czyli będzie można płacić WorldCoinami za różne rzeczy. I będzie też pilotaże wsparcia WorldID na aplikacjach typu Tinder czy Hinge, czy weryfikację CountStrike według ogłoszeń firmy. Więc ciekawie się dzieje. No i teraz oczywiście dla przypomnienia WorldCoin uderza w proof of personhood, tak? Czyli że jesteśmy faktycznie osobą, nie botem i nie, słuchajcie, nie kradniemy żadnej tożsamości. Oczywiście, dodam tylko, żeby Was zagrać w Waszą dyskusję, tutaj jest ogromna krytyka tego projektu, czyli prywatność i biometria.
W bardzo wielu krajach. nakazano, w tym. Stany Zjednoczone, Afryka, Hongkong, Indonezja, nakazano całkowicie skasowanie tych danych i że to jest nielegalne. z wytycznymi w tych krajach. W Stanach Zjednoczonych musiano wykluczyć niektóre Stany, typu Nowy Jork, ponieważ jest to nielegalne. w tych Stanach. No i ciekawie się będzie działo, także mamy tutaj regulacje krypto, WorldCoin waha się bardzo, to jest wahanie, jak sprawdziłem, 80% rok do roku, więc też. nie wiem, na ile to ma sens. No i słuchajcie, oczywiście problemy, że regulacja zarówno wokół coinów, no Bo to nie jest stablecoin, to jest tak naprawdę już kryptowaluta, jak i tak naprawdę cyfrowej proof of identity jest bardzo niepewna, więc tak naprawdę ten projekt jest bardzo ciekawy. No i pytanie, co gra Sam Altman? Ja powiem, że to jest genialny pomysł i że to się uda. Może nie w tej iteracji, ale tak naprawdę to spełnia wszystkie kryteria.
do potencjalnego sukcesu. Dlaczego? Tak, po pierwsze ID as a service to jest. gigantyczny rynek. To jest coś, to jest problem po prostu do rozwiązania. Nie da się go zrobić bez wejścia w sferę fizyczną. Rzeczywiście bez walidacji tego, że mamy do czynienia z unikalną, konkretną osobą. Oni tutaj skanują oko, więc to chyba tego nie powiedziałaś na początku, ale to jest generalnie urządzenie, ten orb to jest urządzenie, który ci tam skanuje oko. Szerkówka. Dokładnie. I na tej podstawie stwierdza, że Ty jesteś tą unikalną jakąś tam osobą. I ten, ta część krypto, w ogóle po co ona jest tam potrzebna? Ja może gdzieś tam czegoś jeszcze nie doczytałem, natomiast z tego co rozumiem, to jest właśnie po to, żeby tak naprawdę wprowadzić pewnego rodzaju bezwładność, pewnego rodzaju koszt wykonania operacji i walidacji. I to ma sens, to ma sens w przypadku, no Bo to jest to urealnia tak naprawdę wykorzystanie tej usługi, żeby wykorzystanie tej usługi dostarczało jakąś wartość. Więc to się wpisuje w ten ogólny paradygmat internetowali. Więc to musiało mieć, musi, musi ta obczynność być związana z jakimś kosztem.
Więc to też ma sens. To, że ta wartość fluktuuje, no pewnie ona będzie fluktuowała, Bo to nie jest waluta, kryptowaluta, która ma służyć gdzieś jakiejś spekulacji czy odkładaniu jakichś finansów. Nie, ona ma służyć właśnie. .. Nie do końca, Bo Sam Altman był w wypowiedzi, gdzie mówi, że ona jest do universal income. Że wordcoin w przyszłości ma być universal income. Że jesteś człowiekiem, udowadniasz to i masz. universal income z wordcoina. Okej, czyli chcę iść jeszcze dalej w tym internetowali. Czyli chcę, żeby ta waluta stała się takim podstawą na przykład do mikropłatności. Ale no, okej, to jest bardzo ambitne. Ja nie wiem, czy akurat to się uda. Natomiast ogólnie krok jest ciekawy. On na pewno będzie krytykowany. Oczywiście, że będzie krytykowany, no Bo żeby fizycznie zwalidować, że Dana osoba jest unikalnie daną osobą, no to trzeba zapisać, czy przynajmniej zapoznać się z pewnego rodzaju informacją, która jest wartościowa. Natomiast bez tego nie da się zbudować takiego systemu. Po prostu nie da się zbudować takiego systemu. Na chwilę obecną, jak patrzę, ile osób z tego korzysta, to jest 12 milionów przeskanowanych osób w 100 krajach.
Przy czym oczywiście, no, na razie to jest niezintegrowane za bardzo, więc dopóki to nie będzie zintegrowane, właśnie tak powiedziałeś tam z jakimiś Tinderami czy innymi aplikacjami i usługami, gdzie. walidacja tożsamości jest istotna, to tej wartości nie będzie. Ale w momencie, kiedy się pojawią pierwsze integracje, będzie ciekawie. Tam jest jeszcze jeden ciekawy partnership, który tam gdzieś się pojawia w Didaskaliach. To jest z Razerem. Razerem mówi, że to jest popularny producent. sprzętu jakiegoś takiego też dla graczy ogólnie komputerowego. Więc jeżeli się uda tutaj przebić gdzieś pewną kwotę, pewną wartość tych urządzeń, żeby one się faktycznie stały dostępne gdzieś tam na całym świecie, to to też moim zdaniem będzie ciekawy deal. I to będzie trochę game changer. Więc ja jestem optymistą ogólnie. Dobrze, to ja tylko powiem, że to jest ciekawe. Tak słuchaj teraz Sebastiana. 24 sierpnia 2023 roku wyszło BRU numer 4, w którym rozwaliliśmy old coin. Miałeś kompletnie inną opinię. Zmienię swoją opinię. Dokładnie tak. Tak, tak, tak. 180 stopni.
Teraz tak. Problem jest, i wtedy ja też o tym mówiłem, mówię od dawna, Bo to jest mój konik zawodowo, to jest taki trzylion dolar market. I ja dalej, to jest jedna z tych niszy, na które ja zbudowałem i karierę, i firmę, i chłopaki, którzy poszły i idą dalej w to, dalej budują na tym firmę i się dalej zarabia. Jest jeden fundusz w ogóle PE, który konsoliduje wszystkie firmy dookoła, identity as a service enterprise, skupuje je i widzi w tym dużą wartość. A to jest inna działka tego samego problemu. Powiedzmy czego old coin jeszcze nie dowiózł. I wtedy o tym rozmawialiśmy. Old coin obiecał zrobienie open source wersji tego wszystkiego. Czyli, że ich orb będzie open source, kompletnie dostępny i tak dalej. Dwa lata później nie ma o tym słowa dalej. A są nowe modele, tak jak wspomniałem, i jest pełna kontrola tylko i wyłącznie przez. .. Zachęcam do odsłuchania, Bo to jest ciekawe porównać po dwóch latach, ale tutaj jest to, że ta firma dalej to kontroluje.
Wojtek nie wspomniał o jednej rzeczy, która. .. i to jest powiązane, ale z tych wszystkich ogłoszeń, Bo zmienił się klimat w Stanach dookoła krypto. I to umożliwiło to, co się dzieje w tej chwili. Bo z tym wszystkim, z wejściem do Stanów wiąże się jedna rzecz. World Coin będzie notowany na Coinbase i wszystkim innym. Czyli dotąd nie był, Bo nie był. .. znaczy w Stanach nie mogli nim handlować, nawet jeżeli był. A w tej chwili będzie można nim tradować. W Stanach. I to jest duża rzecz, Bo tam jest. .. Nie do końca, Bo on nie spełnia jeszcze pomogów Bitlicense i między innymi dlatego jest zablokowany w Nowym Jorku. Ale to Nowy Jork to jest specyficzna rzecz, nie? Ale chodzi mi o to, że jest... Bo tam jeszcze jest to, że duży supply tego World Coina jest dalej Wołosa-Maltmana. Nie? To jest dodatkowa krytyka projektu, że 75%. zasobów zostaje, słuchajcie, w fundacji. Więc to jest tak. Zgadzam się z tym, co powiedziałeś, to znaczy.
to jest, jak mówię, trilion dolar market. Czeka, aż go ktoś rozwiąże. Problem robi się jeszcze większy jak mówimy o AI. i... Agentach itd. Na przykład tożsamość. agentów z płaceniem itd. To będzie niesamowita duża rzecz też. Swoją drogą jest jakiś polski startup, który próbuje to adresować według mnie w trochę zły sposób, ale... ale okej. Problem z World Coina dla mnie dalej jest to, że nie jest oparte o jakichś... oni nie próbują tworzyć protokołu nawet, nie? Ja myślę, że wiesz, głównym problemem jest to, że oni nawet nie próbują współpracować z kimkolwiek, żeby cokolwiek stworzyć, oni mają swój pomysł, kropka. Wiesz co, Razer... te płatności, jeżeli to pokażą, jeżeli to będzie ekosystem, do którego to może zacząć działać, gdyby oni na przykład właśnie poszli tylko w potwierdzenie tożsamości, ja rozumiem, dlaczego, wiesz, tworzą World Coina, Bo tam jest właśnie ten cały, żebyś miał incentive, żeby się zeskanować, wejdzie do tego, dostajesz te 6 czy 100 World Coinów, one kiedyś będą warte.
Sam faktycznie twierdzi, że one będą tyle warte, że ci, którzy będą trzymać to, to po prostu zaczną z tego żyć, albo będą mogli z tego jakąś tam wartość wyciągnąć. Mogli to zrobić w oparciu o Stable Coiny też. To jest, wiesz, jeden pies, tylko tutaj nie muszą wpadać pieniędzy, Bo tak dają World Coiny, które są za darmo dla nich. Stable Coiny musi założyć bardzo dużo odnośnie. finansowego ekosystemu, ile będziesz miał tych transakcji, ile będzie wartości tych transakcji. Musisz włożyć pieniądze, Bo World Coiny, oni je rozdają, one ich nic nie kosztują. Ja tu widziałem jeszcze jedno duże wyzwanie. Więc ja się tylko zamknę, że. problem jest, problem będzie coraz większy. Rozmawialiśmy o tym kilka razy i ja jestem strasznie zdziwiony, że nikt nie pokazuje żadnego rozwiązania pod kątem. czy Google, czy ktokolwiek, żeby przeglądarki zaczęły się standardyzować dookoła tego, Bo ja patrzę przez analogię. Na przykład ostatnio ktoś powiedział, dlaczego weszliśmy w ogóle w Fido Keys, a nie zrobiliśmy paski od ręki, które są prostsze do użycia itd.
Na przykład jak ktoś tego rynku nie śledzi, to największym problemem było przekonanie producentów przeglądarek do akceptacji tej technologii. Na przykład Apple stał w poprzek użycia Fido, paski itd. Do czasu aż doszło, że jest potrzebne. Ja bym chciał zobaczyć ruch, w którym World Coin zaczyna się integrować z tym. Czyli zaczyna być na przykład. integrować się w stronę użycia przez paski z istniejącymi standardami. Zaczyna korzystać z DAD. Są wcześnie. Okej, ale wiesz o co mi chodzi. No i są dwa duże progi. Pierwszy duży próg to jest to, że to po prostu wymaga physical device. Więc musisz mieć device, który jest wystarczająco tani, musi być dostępny, musi być wygodny, musi być bezpieczny. I to jest pierwszy problem. Ale zaczekaj Sebastian, to jeszcze mamy mało czasu, więc może zaparkujmy za chwilę. Ale tylko Ci powiem, Bo popatrz, masz paski. I jest standard, który jest już jakoś. używany.
Opiera się o FIDO, opiera się o device, który jest powszechny, skanowanie retiny, albo skanowanie palca. I to jest standard, który działa. Dlaczego nie idą w integrację z tym standardem? Niech ich urządzenie wydaje FIDO. To jest Sam Altsman'a pomysł. Właśnie. I Sam Altsman nie lubi innych pomysłów. Ale on nie musi oddawać. Tylko, że gdyby to zrobili, to ich urządzenie automatycznie jest wspierane, ich proof of identity jest automatycznie wspierane przez komputery. na Windows, na Macu, na Linuxie, przez iPhone'y, Androidy itd. A tego nie robią, przynajmniej ja tego nie widziałem. No to ja muszę zrobić parę już case'ów. Sam Altsman ma długą historię niewspierania różnego rodzaju pomysłów. Ten drugi bloker, jeżeli chodzi o adopcję, to jest to, że zobaczcie, że to mimo wszystko jest rozwiązanie, które teoretycznie ma wszystkie komponenty in place, tak jak powiedziałem, ale ono jest anti-anonymity. A my jesteśmy przyzwyczajeni do anonimowości w sieci.
W związku z tym musi być duża pariera mentalna, jakaś tam część społeczeństwa czy jakaś część oferentów, jakiś usług musi być przekonana do tego, że to jest po prostu niezbędne i krytyczne. Ale widzisz, i teraz tu znowu, ale to może dlatego, że siedzę trochę w tym, może nie bardzo głęboko już teraz, ale Bo widzisz, Bo łącząc WorldCoin z ekosystemem takim jak DID, jesteś w stanie przejść. na... używając WorldCoina do potwierdzenia. personhood, to co powiedziałeś, jesteś w stanie wydać znowu na przykład poświadczenie, które jest anonimowe. Bo używasz zero knowledge proofs, jesteś w stanie podać, wystawić dla agenta poświadczenie, że Ty jesteś osobą. spełniającą jakieś kryteria, ale nie mówiąc o Kim jesteś. I ta technologia już jest. I moim problemem jest tylko to, że nie widać nawet ruchów na zewnątrz, że oni próbują się z tym integrować. Ja tylko do tego, co Sebastian mówił, że mają kłody pod nogi, to ja tylko podsumuję, Bo mamy taką globalną falę postępowań, która się rodzi przeciwko WorldCoinowi.
I tu jest największy problem tak naprawdę w tym samolotowaniu. W Nowym Jorku brak dystrybucji tokena, ponieważ projekt omija bid license. W Unii Europejskiej Hiszpania, Portugalia już całkowicie zablokowała projekt. Bawaria prowadzi dochodzenie, możliwy zakaz jest na tapecie, możliwy zakaz całej Unii Europejskiej. Narusza GDPR artykuł 9. Afryka, czyli kraje, na których tak naprawdę testowano WorldCoin, nakazał absolutne zawieszenie projektu i usunięcie danych w przeciągu 7 dni od wyjścia. wyroku. Azja, czyli Hongkong, gdzie był testowany nakaz zamknięcia i usunięcia danych. Indonezja wstrzymała operację. Wiesz, ale to by trzeba było wejść w zarzuty tak naprawdę. Na ile one są sensowne, na ile to jest ślepe trzymanie się regulacji. Dla mnie to rozwiązanie, gdyby oni poszli w łączenie tego z istniejącymi standardami, protokołami i tak dalej, co jest kompletnie możliwe, to to by był większy gamechanger niż teraz.
Ten biznes jest spłyca i to wyklucza też użycie tego kryptowaluty. A według mnie problemem jest to, że to jest tak jak Tomek mówisz, to jest całkowicie zamknięte. Słuchajcie, nie wiadomo, czy te urządzenia nie da się backdoorować, czy nie da się klonować tych danych, czy firma sobie nie zmieni algorytmów potwierdzania tych haszy. Więc tak naprawdę... Poczekaj, tylko dokończę. Po raz kolejny zrobił absolutnie zamkniętą platformę, gdzie nikt nie ma wglądu w to, co tam się dzieje i mówi, że to rozwiązuje konkretny problem. Więc to jest chyba tak, słuchajcie, podsumowanie tego, gdzie jest WorldCoin. Challenge'ujcie nasze myślenie w komentarzach. Z chęcią poznałem Waszą opinię. Odsłuchajcie WorldCoin, brun numer cztery. Rozmawialiśmy o WorldCoinie dość dużo wtedy, Bo to był jeden z głównych tematów tamtego odcinka. Jest fajny, nie? Można wrócić do swoich opinii. Według mnie to nie wyklucza, Sebastian, tych use case'ów, o których mówiłeś. To jest kwestia po prostu szybszej adopcji. Ale pogadajmy sobie, może nawet offline, a może potem zrobimy to online. Nieustannie zachęcamy Was wszystkich do tego, żebyście jednak podawali dalej tam link do tego...
rozszerzyli... Dobra, nie będę. Więcej lajków. Nie dla lajków, ale ten... Wszystkie linki postaramy się zebrać. No i pamiętajcie, że istnieje też Ko-Fi na zakładce Live albo na liście. Tam rozmawiamy najbardziej... Może następne Ko-Fi o WorldCoinie? O, możemy. Ale to byśmy musieli ściągnąć kogoś, kto się na tym zna. No dobra, może Sam się zgodzi. Dobrze. Dziękuję panowie, było bardzo fajnie dla mnie. Dziękujemy. I Wam wszystkim, że słuchacie, pamiętajcie. A i wymyślimy coś z tym tysiącem subskrybentów. No pa, ale nie da się nam tyle czekać na kolejny drugi tysiąc, nie? Tak, dokładnie. To tyle. Dzięki, trzymajcie się.